In december 2024 spraken we met collega Dennis Moes om verhalen uit de praktijk op te halen. Nu, ruim een jaar later, zijn we terug om te kijken hoe De Bedoeling zich heeft ontwikkeld. Trots vertelt hij hoe de voortuin van Don Sarto in het voorjaar op leeft. Bewoners eten buiten. Buren lopen langs en blijven hangen voor een praatje. Niet iedereen weet dat hier een woonzorglocatie zit. Dat maakt de vraag die een buur stelt des te mooier: “Kan mijn man hier komen wonen?” Voor collega’s Dennis Moes en Frank Lamme valt op dat moment alles samen: dit is De Bedoeling.
Dennis werkt nu bijna twee jaar als coördinator zorgteams bij Don Sarto in Tilburg. “Het bevalt heel goed. Het is een locatie waar de afgelopen maanden veel ontwikkeling is geweest. Zo hebben we de voortuin omgetoverd tot verbindingsplek. En we bedachten 'echtparenkamers'. Allemaal vanuit de gedachte van De Bedoeling. Sinds we dat hier introduceerden, zien we dat bewoners zelfstandiger én gelukkiger zijn. We zijn er nog niet, maar er zit echt verbetering in. Ik ben trots op wat we hier hebben neergezet.”
Frank is al vijf jaar manager kleinschalig wonen en eindverantwoordelijk voor de locatie. Dennis is zijn eerste aanspreekpunt. “We werken heel nauw samen. Er gaat geen dag voorbij dat we geen contact hebben, want informeel overleg is zeker zo belangrijk.”
Ondanks dat ze niet altijd op dezelfde locatie werken, zijn de lijnen kort. Die samenwerking zie je terug in de keuzes die ze maken. Niet vanuit regels of systemen, maar vanuit het dagelijks leven van bewoners.
De voortuin als kantelpunt
De voortuin is daar een mooi voorbeeld van. “We zaten hier in een volkse buurt, maar hadden geen voortuin”, vertelt Dennis. “Ik vond dat onze bewoners onderdeel moesten zijn van de wijk.” Er kwam contact met de gemeente Tilburg en binnen een half jaar was er een voortuin gerealiseerd. “Het werd een verbindingsplek voor de deur”, zegt Dennis trots. “We eten er in het voorjaar samen. Het is nu echt de tuin van de wijk.”
De impact is groter dan verwacht. “Sommige mensen uit de buurt wisten niet eens dat hier een verzorgingstehuis was”, vertelt Dennis. “Die vraag van die buur - ‘Kan mijn man hier komen wonen?’ - dat is toch wat je wil?”
Echtpaarkamers: denken in mogelijkheden
Ook de echtpaarkamers ontstaan vanuit zo’n concrete situatie. “We hebben 28 appartementen en twee grote appartementen”, vertelt Dennis. “Afgelopen jaar kwam er een echtgenoot op visite bij zijn vrouw. Hij ging ineens erg achteruit. We hadden geen lege plekken, maar hij moest wel verzorgd worden. We gingen samen op zoek naar een oplossing. Een bewoner in een groter appartement stelde zijn ruimte beschikbaar om wat kleiner te gaan wonen. Een week later kwam meneer bij mevrouw wonen. Ze konden naast elkaar slapen. We zien dit echt als De Bedoeling.” Na twee maanden overleed zijn vrouw. “Dat is verdrietig, maar het was heel mooi dat dit nog zo kon.”
Die ervaring smaakt naar meer. “Bij zorgadvies hebben we aangegeven: als er een aanvraag komt voor een echtpaar, dan denken we mee.” Die aanvraag volgt al snel. Een echtpaar kiest bewust voor Don Sarto. “Ook die familie was weer hartstikke dankbaar, aldus Dennis. “De ruimte doet iets met mensen. Een grotere kamer, een dubbelbed, twee stoelen voor de tv. Ze kunnen zelfs samen knuffelen. Mensen zien dit als thuis.” In de regio waren nog geen echtpaarkamers en inmiddels staat ook de tweede kamer open voor echtparen.
Frank vult aan: “We kunnen ook twee kamers splitsen in een woon- en slaapkamer waarvan een echtpaar samen gebruikmaakt. Het mooie van dit verhaal is denken in mogelijkheden. Als je doet wat je deed, dan krijg je wat je kreeg. Je moet meegaan met veranderingen.”
[de tekst gaat door onder de afbeelding]
Ruimte geven werkt
Werken volgens De Bedoeling vraagt ook om leiderschap. Frank kiest bewust voor vertrouwen, zowel in de bewoners als in de zorgverleners. “Ik geef ruimte om dingen te laten ontwikkelen. Ik ga niet in de weerstand. Ik ben geen manager die controle nodig heeft. Weerstand kun je ook benaderen als leerstand.”
Dennis voelt die ruimte. “Ik denk dat ik alle vrijheid heb gekregen. Als je ziet hoe De Bedoeling er nu na twee jaar voor staat, dan ben ik heel blij hoe het gaat.” Dat ziet hij terug in het Samenzorgen, met de familie en andere naasten van bewoners. “Vroeger faciliteerden we alles zonder erbij na te denken. Nu denk je bij elke handeling: hoe kunnen we samenzorgen inzetten?”
Een voorbeeld is de schoonmaak. “We werken met pictogrammen aan de deur. Familie geeft aan wat zij zelf kunnen doen. Daardoor kunnen we onze uren anders inzetten, in zorg en technologie.” Frank: “Het resultaat ontstaat vanuit het voeren van het juiste gesprek tussen zorgmedewerkers, bewoners en hun naasten.”
Waar het schuurt en wat verandert
Veranderen gaat niet zonder wrijving. “Het schuurt soms bij bewoners die hier al langer wonen met een all-in pakket”, zegt Dennis. “En ook bij medewerkers die vanuit een groot zorghart de bewoners en hun naasten niet willen belasten. Het is voor iedereen wennen, zo’n nieuwe aanpak. Maar zolang we het doel voor ogen houden, komen we er wel. Dat doel is iets heel moois: meer zelfstandigheid en autonomie aan de bewoner teruggeven. Juist door wat meer los te laten.”
Frank ziet ook een andere uitdaging. “De doelgroep verandert. Mensen hebben een hogere zorgindicatie en gedragsproblematiek speelt een grotere rol. Dat vraagt om aanpassingsvermogen van onze zorg, benadering en samenwerking.”
Blijven bouwen aan het gewone leven
De volgende stappen van De Bedoeling zitten in kleine dingen. “Het zomerseizoen komt eraan. We willen rijlessen verzorgen met de duofiets, een wandelgroepje starten en families nog meer daarbij betrekken.”
Frank kijkt nog breder. “Zorg verlenen is maar een paar uur per dag. Mensen wonen hier 24 uur. Het dagelijks leven bestaat uit veel meer dan zorg alleen. Juist in kleinschalig wonen is dat ‘samen verhaal’ heel waardevol.”
Sleutelfiguren maken daarbij het verschil. “Je hebt aanjagers nodig”, zegt Frank. “Dennis is er zeker eentje. Dat werkt als een vliegwiel.” Dennis blijft nuchter: “Ik werk resultaatgericht en denk in mogelijkheden. Daarmee kom je ver.”