In 2024 spraken we Astrid over hoe zij bewoners meer betrekt bij hun eigen zorg. Nu, anderhalf jaar later, kijken we opnieuw mee. Wat heeft die manier van werken opgeleverd? En hoe ziet werken volgens De Bedoeling er vandaag de dag uit in de praktijk?
Ondersteunen bij zelfredzaamheid
“Als je kijkt naar twee jaar geleden en nu, dan zie je vooral dat veel meer mensen betrokken zijn bij dezelfde bewoner”, zegt Astrid. “We leveren niet meer ieder ons eigen stukje zorg, maar kijken samen wat iemand nodig heeft.” Om die samenwerking verder te versterken, zijn ook alle Gespecialiseerd Verzorgende Psychogeriatrie (GVP) binnen ABC samengebracht. Zij worden vaker ingezet bij vraagstukken rondom bewoners met dementie. “We proberen mensen meer in hun kracht te zetten”, vertelt Astrid. “Dat geldt voor bewoners, maar net zo goed voor collega’s.”
Die samenwerking heeft uiteindelijk één doel: bewoners helpen om zoveel mogelijk zelf de regie te houden. Lindy Michiels, verpleegkundige bij Janshove, ziet daarin een duidelijke verandering. “Vroeger deden we dingen vaak automatisch voor bewoners. Nu vragen we ons veel vaker af: wat kan iemand nog zelf?” Volgens Astrid vraagt dat soms om een andere houding van medewerkers. “We hebben jarenlang vooral gezorgd vóór bewoners. Nu kijken we veel bewuster hoe we mensen kunnen ondersteunen om zelfstandig te blijven. Dat betekent soms dat je als medewerker een stap terug moet zetten.”
Hun oude leven terugkrijgen
Een stapje terugzetten is voor medewerkers niet altijd eenvoudig. Zeker niet in een sector waarin helpen diep in het DNA van medewerkers zit. “In het begin vinden collega’s dat soms lastig”, vertelt Astrid. “Je wilt graag iets uit handen nemen, maar als je goed observeert, ontdek je vaak dat bewoners veel meer zelf kunnen dan je denkt.” Dat kan iets kleins zijn, zoals zelf koffie inschenken of kleding uitkiezen. Maar soms gaat het ook om grotere doelen. Zo oefenen bewoners met lopen, zodat ze weer zelfstandig naar de markt kunnen.
Familieleden helpen daarbij mee. “Hier in Baarle is de markt voor veel bewoners belangrijk”, vertelt Lindy. “Even naar buiten, bekenden tegenkomen, een praatje maken. Dat hoort bij hun leven. Als mensen dat weer kunnen”, vult Astrid aan, “zie je ze echt opbloeien. Ze krijgen een stukje van hun oude leven terug.”
[de tekst gaat door onder de afbeelding]
Familie als partner in de zorg
Ook familie speelt een steeds belangrijkere rol. Familieleden helpen bijvoorbeeld met koffie schenken, wandelen of het klaarleggen van kleding voor de volgende dag. Kleine handelingen die bijdragen aan herkenning, structuur en welzijn. Vanuit een familieavond ontstond zelfs het idee voor een appgroep waarin familieleden elkaar kunnen ondersteunen wanneer dat nodig is. “Daardoor ontstaat meer ruimte voor zorgmedewerkers”, zegt Lindy. “Wij kunnen ons richten op de zorg en familie kan juist helpen bij de dingen die dichtbij het gewone leven liggen.”
Tegelijkertijd ziet Astrid dat hier nog een aandachtspunt ligt. Familie goed meenemen in de gedachte achter De Bedoeling vraagt blijvende aandacht. “De samenzorggesprekken worden gevoerd, maar niet iedereen vindt het makkelijk om daarin goed uit te leggen wat De Bedoeling betekent. Hoe neem je familie mee? Hoe maak je duidelijk dat zelfredzaamheid ook kwaliteit van leven oplevert? Je merkt dat welzijn steeds belangrijker wordt.”
Wat vraagt nog aandacht?
De beweging is ingezet, maar niet alles gaat vanzelf. “Op drukke momenten schiet je makkelijk terug in oude patronen”, vertelt Lindy. “Dan doe je iets sneller zelf, terwijl je eigenlijk eerst wilt kijken wat iemand nog kan.” Ook nieuwe werkwijzen vragen tijd. Zo start iedere ochtend een gezamenlijke dagstart waarbij zorg, welzijn, ondersteunende diensten en waar mogelijk behandelaren aansluiten. In een paar minuten bespreken zij bijzonderheden rondom bewoners en de afdeling.
“Toen we daarmee begonnen, vonden sommige collega’s het lastig om even uit de zorg te stappen voor zo’n overlegmoment”, vertelt Astrid. “Maar inmiddels zien medewerkers hoeveel het oplevert. Daardoor wordt het steeds vanzelfsprekender.” De ambitie is om deze werkwijze ook op andere locaties binnen ABC verder uit te rollen.
Een nieuwe manier van werken
Om De Bedoeling levend te houden, blijft het onderwerp zichtbaar in de organisatie. Het staat op alle verbeterborden binnen ABC en is een vast onderdeel van overleggen en dagstarts. Daarnaast besteden teams steeds meer aandacht aan werkgeluk en het waarderen van elkaar. Astrid knikt. “We willen elkaar vaker complimenten geven. Niet alleen omdat dat leuk is, maar ook omdat je dan ziet hoeveel stappen we samen al hebben gezet.”
Voor de toekomst is de ambitie helder: disciplines nog beter verbinden en collega’s blijven coachen in de dagelijkse praktijk. Hun belangrijkste tip voor collega’s? “Houd De Bedoeling bespreekbaar. Door er samen over te praten, leer je van elkaar. Blijf observeren voordat je zorgt: kijk eerst wat iemand zelf nog kan, want daar zit vaak meer ruimte dan je denkt.” Als Astrid vooruitkijkt, ziet ze genoeg kansen. “Het mooiste vind ik dat collega’s elkaar steeds vaker opzoeken. Oplossingen ontstaan samen. Medewerkers voelen zich verantwoordelijk, dan weet je dat De Bedoeling niet meer van een paar collega’s is, maar van ons allemaal.”